* ( غِطاءَكَ فَبَصَرُكَ الْيَوْمَ حَدِيدٌ ) * ق : 22 . و گفته شود * ( « لَقَدْ كُنْتَ فِي غَفْلَةٍ مِنْ هذا » ) * از اين چيزها در غفلت و بىخبرى بودى پرده ات را شكافتيم . * ( يَوْمَ تُبَدَّلُ الأَرْضُ غَيْرَ الأَرْضِ وَالسَّماواتُ ) * ابراهيم : 48 . آن روز زمين به زمين ديگرى غير از اين عوض خواهد شد هكذا آسمانها . همه يا بسيارى از كارهاى اهل بهشت با اراده انجام خواهد پذيرفت چنان كه در آخر بحث قيامت در مرحلهء سوم در اين كتاب خواهد آمد . اصل كهولت از مواد عالم برداشته شده همه چيز يكنواخت و مخلَّد خواهد بود بشر همه تر و تازه خواهد بود بىآنكه يكنواختى او را خسته و سير كند * ( خالِدِينَ فِيها لا يَبْغُونَ عَنْها حِوَلًا ) * كهف : 108 . رجوع بمرحلهء سوم قيامت در اين كتاب . حيات چنان عمومى و همه جانبه خواهد بود كه اگر پوست كافرى در اثر سوختن مرده و بىحسّ شود حيات هجوم كرده بار ديگر و بارهاى ديگر آن را بحسّ خواهد آورد * ( كُلَّما نَضِجَتْ جُلُودُهُمْ بَدَّلْناهُمْ جُلُوداً غَيْرَها لِيَذُوقُوا الْعَذابَ ) * نساء : 56 . خلاصه آنكه : قيامت صورت تكامل يافتهء اين جهان است تكامليكه نميتوان آن را بتمامه تصوّر كرد ولى قرآن عظيم الشأن راههاى آن را بطور كلى نشان داده است . مجموع مطالب معاد در قرآن مجيد سه مرحله است : 1 - انقراض و در هم ريختگى نظم كنونى ، خاموش شدن خورشيد ، تحوّلات عظيم و همگانى زمين ، شكافتن آسمان ، از هم گسيختن ستارگان و غيره . 2 - برقرارى نظم مجدّد ، شروع حيات و توسعهء آن . 3 - زندگى در بهشت و جهنّم . مرحلهء اول از مسائليكه قرآن بارها از آن صحبت مىكند و علم نيز آن را مسلَّم ميدارد اين است كه : نظام كنونى